يكشنبه 10 اسفند 1404
استاد هادوی تهرانی:
گاهی مسائل شکلی مانند حجم تحقیقات، انسان را از توجه به اصالتها و عمق علمی بازمیدارد
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، استاد مهدی هادوی تهرانی از اساتید حوزه علمیه قم در بیستوهفتمین اجلاسیه عمومی نشست دورهای اساتید در تاریخ 19 آذر 1404 برگزار گردید، به موضوع «راههای همکاری اساتید معظم با مصوبه اخیر شورای محترم عالی حوزه نسبت به تقویت دروس آزاد در مقطع سطح یک» پرداخت.
این استاد درس خارج حوزه علمیه در ابتدای گفتگو با اشاره به تفاوت ذاتی نگاه حوزه و دانشگاه به علم، خاطرنشان کرد: دانشگاه، مکانی است که دانشجو، مدتی خود را از امکان تحصیل مال، محروم می کند و هزینه می نماید تا در ازای آن درآمد بیشتری به دست آورد. در فرهنگ غربی دانشگاه اینگونه محاسبه میشود که به لحاظ ارزش مالی زمانی که شخص میگذارد و هزینهای که صرف می نماید، در ازای آن چه مقدار درآمدش افزایش پیدا می کند.
ایشان اظهار داشتند: به خلاف نگاه غربی ها به علم، ما حوزویان برای تفقه، فهم و شناخت دین آمدیم؛ چنانچه آیه شریفه می فرماید: «لِيُنذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذا رَجَعُوا إِلَيْهِمْ» تا اگر فرصتی توفیقی شد، بتوانیم دیگران را هدایت کنیم. استاد حوزوی تدریس را از باب «زکاة العلم نشره» بر خود، لازم می بیند؛ از این رو توقع ندارد در قبالش هزینه خاصی دریافت کند. اگرچه امت اسلامی، دولت و مدیران وظیفه دارند تا چنین استادی را حمایت مالی کنند؛ اما او خودش به تنهایی به عنوان یک استاد چنین توقعی ندارد.
استاد هادوی تهرانی افزودند: معمار اصلی حوزه با چنین ویژگی هایی نبی مکرم اسلام صلی الله علیه و آله و سلم است و این سنت، در دوران ائمه اطهار علیهم السلام به شکوفایی رسید.
استاد حوزه علمیه قم با اشاره به حضور و سخنرانی در بسیاری از مراکز بزرگ علمی دنیا بر بر برتری شاخص های حوزه سنتی نسبت به مراکز آموزشی بزرگ دنیا تأکید، و خاطرنشان کرد: این شاخص ها و ارزش ها که موجد شکوفایی علمی بی نظیر در تاریخ شده، باید حفظ شود.
استاد هادوی تهرانی با اشاره به آزادی تحصیل به عنوان یکی از شاخص های حوزه های علمیه تصریح کرد: این آزادی، هم استاد و هم طلبه را مورد ارزیابی قرار می دهد؛ بعضا مشاهده شده بعضی از آقایان که گمان می کردند صلاحیت تدریس دارند، اعلام درس آزاد می نمودند؛ اما درس آنها تشکیل نمی شد. به عبارت دیگر، صلاحیت آنها از سوی حوزه پذیرفته نمی شد. در مقابل، حوزه بزرگانی به خود دیده که جمعیت زیادی در تدریسشان حضور می یافتند؛ اساتیدی همچون مرحوم آیتالله ستوده، مرحوم آیتالله پایانی، مرحوم آیتالله اشتهاردی، مرحوم آیتالله طالقانی، مرحوم مدرس افغانی؛ اساتیدی که طلبهها بدون هیچ حضور و غیابی، در کلاس ها به صورت گسترده شرکت می کردند.
این استاد حوزه علمیه قم با ابراز نگرانی از برخی آمارهای فعلی تصریح کردند: با شنیدن اینکه در طرح فعلی 40 استاد برای 60 طلبه حضور دارند، واقعا غمگین شدم. این آمار یک خطر است و نشان می دهد ما با آن حوزه آزاد پررونق گذشته، فاصله داریم.
استاد هادوی تهرانی با قدردانی از زحمات مدیریت فعلی حوزه برای احیای دروس آزاد پس از سال ها، این اقدام را «قدم اول» ارزشمندی خواند که باید مورد حمایت قرار گیرد. مدیر محترم فعلی در اولین روزهایی که مسئولیت را پذیرفتند، خودشان فرمودند: « من بنا دارم حوزه آزاد را توسعه دهم». البته آزادی حوزه ملاکی است برای ارزشهای علمی در حوزه. اینکه یک طلبه بدون اینکه کسی بالا سر او باشد، حضور و غیاب کند، مؤاخذه کند، خودش را ملزم میبیند در بدترین شرایط هم در درس شرکت کند، نشان از انگیزه اوست. حوزهها هیچ وقت با فشار بیرونی رشد نکردند؛ بلکه همواره انگیزههای درونی بود که بزرگان حوزه را وادار میکرد در بدترین شرایط اقتصادی و سیاسی، کار علمیشان را ادامه دهند. و در این راه، بزرگانی همانند شهید اول و شهید ثانی در مسیر حفظ حوزههای علمیه و در ادامه مسیر اهل بیت علیهم السلام به شهادت رسیدند.
ایشان افزودند: چندین سال پیش از این، صحبت از آزاد شدن دروس سطوح مقدماتی شده بود؛ که حتی بعضی از اساتید فرمودند حاضرند درس خارج خود را تعطیل کنند و لمعه، اصول فقه و حتی ادبیات درس بدهند تا حوزه آزاد دوباره شکل بگیرد و دوباره آن درسهای پر رونق علمای بزرگ گذشته در حوزه های آزاد دیده بشود. و ما امیدواریم مدیریت حوزه به اصالت حوزوی ها توجه بیشتری داشته باشد.
این استاد درس خارج حوزه ابراز داشتند: اگرچه تحقیق در جای خود، ارزشمند است، اما چه مقدار از این تحقیقات واقعاً یک «خارج» جدید است؟ طلبهای که هنوز مکاسب و رسائل و حتی مقدمات را نمیتواند درست بفهمد، تحقیقات او تا چه مقدار قابل توجه خواهد بود؟ ما باید ملّاهایی همانند مقدس اردبیلی و شهید ثانی تربیت کنیم.
ایشان تأکید کردند: حضرت آیتالله فاضل لنکرانی رضوان الله تعالی علیه بیش از 40 سال قبل در یک سخنرانی در مدرسه فیضیه فرمودند: «ما میخواهیم کاری کنیم در این حوزه که به جای یک شیخ انصاری، دهها شیخ انصاری داشته باشیم.» بعد از جلسه به ایشان عرض کردم: حاج آقا، میترسم آن یک دانهاش هم گیرتان نیاید. ایشان خیلی ناراحت شد و برآشفت. بعدها به خدمتشان شرفیاب شدم که البته مقداری آرامتر با ما برخورد کردند. دو سال بعد از آن که مجددا در محضرشان بودم، گفته من را تصدیق کردند. به ایشان عرض کردم آقا جان الآن فکری کنید که 10 سال و 20 سال بعد، بسیار دیر است.
استاد مهدی هادوی تهرانی خاطرنشان کردند: ما قدردان اقدام مدیریت محترم حوزه هستیم؛ با این حال، باید بدانیم که این اقدام، اولین قدم است. من به مدیریت حوزه عرض می کنم که اساتید بزرگوار حاضر در این جلسه، آمادهاند به هر شکل برای تحقق حوزه آزاد قدرتمند و حوزه آزاد علمی واقعی، با شما همکاری کنند. البته شما هم باید از این عزیزان واقعاً تقاضا کنید که بعضی از این بزرگان، درسهای خارج و درسهای فعلی خود را به نحوی کم کنند و بیایند لمعه، اصول فقه و حتی ادبیات درس بدهند. ما باید حوزه های پرثمر گذشته را دوباره احیا کنیم. و امروز اعلام میکنیم به مدیریت محترم که بنده به عنوان یک طلبه کوچک، به نمایندگی از بزرگان و عزیزانی که اینجا هستند، عرض میکنم که همه ما برای همکاری آمادهایم، به شرطی که بستر فراهم بشود.
چ, 09/19/1404 - 20:00