استاد توکل اکبرنژاد از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار نشست دوره ای اساتید به شرح برخی از کلمات قصار امیر مؤمنان علی علیه السلام پرداخت.

/270/260/22/

این استاد حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: از امیر مؤمنان علی علیه السلام روایت است: «رَحِمَ‏ اللَّهُ‏ عَبْداً رَاقَبَ ذَنْبَهُ وَ خَافَ‏ رَبَّهُ‏» (ليثى واسطى، على بن محمد، عيون الحكم و المواعظ (لليثي) - قم، چاپ: اول، 1376 ش؛ ص 261) خدا رحمت کند کسانی را که با حواس تمام، مواظبت از گناه باشند که اعضا و جوارح به گناه مبتلا نشوند و خدا را فراموش نکند و به عظمت خدا پی ببرد و کارهای ناپسندی که گرفتار دنیوی و اخروی دارد، از آنها بترسد.

استاد اکبرنژاد در ادامه بیان کرد: در حکمت 31 از نهج البلاغه شریف بودیم؛ آنجا که حضرت امیر علیه السلام می فرماید:

«وَ سُئِلَ علیه السلام عَنِ الْإِيمَانِ فَقَالَ الْإِيمَانُ عَلَى أَرْبَعِ دَعَائِمَ عَلَى الصَّبْرِ وَ الْيَقِينِ وَ الْعَدْلِ وَ الْجِهَادِ ... وَ الْيَقِينُ مِنْهَا عَلَى أَرْبَعِ شُعَبٍ عَلَى تَبْصِرَةِ الْفِطْنَةِ وَ تَأَوُّلِ الْحِكْمَةِ وَ مَوْعِظَةِ الْعِبْرَةِ وَ سُنَّةِ الْأَوَّلِينَ ...» ايمان بر روى چهار ستون استوار است: صبر و شكيبائى، يقين و باور، عدل و داد، جهاد و كوشش (در راه دين) ... و يقين از آنها بر چهار گونه است: بينا شدن در زيركى، رسيدن بحقائق، عبرت گرفتن از ديگران، روش پيشينيان.

وی افزود: مولا علیه السلام در ادامه می فرماید: «... فَمَنْ تَبَصَّرَ فِي الْفِطْنَةِ تَبَيَّنَتْ لَهُ الْحِكْمَةُ ...» هر کس در فطنه دارای بصیرت باشد و قدرت معنوی و مادی او بر مبنای دین و عقل به کار بگیرد، سعادت را برای خود و دیگران به ارمغان آورده است.  حضرت علیه السلام در جای دیگر می فرماید: «رحم الله امرأ علم من این و فی این و الی این.» کسی که اینچنین باشد، از راه خدا جدا نمی شود؛ ولو اینکه منجر به شهادت او گردد.

«وَ مَنْ تَبَيَّنَتْ لَهُ الْحِكْمَةُ عَرَفَ الْعِبْرَةَ» و هر كه حكمت و راه راست براى او آشكار گرديد، به پند گرفتن از احوال آشنا شد؛ یعنی بر مبنای دین حکم می کند. اما متأسفانه ناخالصی دنیا را به لبه هلاکت کشانده است.

«وَ مَنْ عَرَفَ الْعِبْرَةَ فَكَأَنَّمَا كَانَ فِي الْأَوَّلِينَ» و هر كه به پند گرفتن از احوال آشنا شد به آن ماند كه در پيشينيان بوده (و حال آنها را ديده و نتائج كردارشان را آزموده پس در كار مبدأ و معاد بر يقين و باور) است‏.