به مناسبت فرا رسیدن سالگرد شهادت حمزه سیدالشهداء استاد صادق مرادی سیاهکالی از اساتید حوزه علمیه قم در گفتگو با خبرنگار پایگاه اطلاع رسانی نشست دوره ای اساتید، به موضوع «نگاهی به شخصیت والای شیر خدا و شیر رسول خدا» پرداخت.

/270/260/21/

1- اسم و لقب و کنیه آن حضرت

این استاد حوزه علمیه قم در ابتدای گفتگو خاطرنشان کرد: اعراب برای فرزندان خود یک اسم، یک لقب و یک کنیه انتخاب می کنند. اسم آن حضرت را حمزه گذاشتند. حمزه یعنی شیر به معنای تیز بین؛ و لقب آن حضرت را خداوند اسدالله و اسد رسوله قرار داد. امام باقر علیه السلام فرمود: و علی قائمة العرش مکتوب حمزة اسدالله و اسد رسوله و سید الشهداء؛ و کنیه آن حضرت ابوعمارة است. طبق حدیثی از رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم پس از شهادتش به تأیید الهی به سیدالشهداء مشهور شد.

2- نسب آن حضرت

وی افزود: پدر بزرگوار حضرت حمزه بن عبدالمطلب نام دارد که جد رسول خدا و امیرالمؤمنین نیز می باشد؛ یعنی حضرت حمزه عموی پیامبر و علی علیه السلام است. و اسم مادر او اهله نام دارد که با آمنه مادر پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم دختر عمو می شدند. چون آمنه دختر وهب ست و هاله دختر وُهیب. حضرت حمزه علاوه به اینکه عموی پیامبر است، برادر رضاعی رسول الله صلی الله علیه و آله و سلم نیز می باشد. چون حضرت حمزه دو سال و یا چهار سال از رسول خدا از نظر سنی بزرگتر است؛ ولی از دو بانویی شیر خورده است. به نام های نویبه و حلیمه ی سعدیه که رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم هم از این دو بانو شیر خورده است.

استاد مرادی سیاهکالی در ادامه بیان کرد: حضرت حمزه از مهاجرین مکه به مدینه است و از حامیان مهم دعوت رسول الله صلی الله علیه و آله وسلم می باشد که در سال دوم بعثت به اسلام و برادرزاده اش رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم لبیک گفت و ایمان آورد. او در تمام غزوات دوران حیاتش شرکت کرد و پرچمدار سپاه مسلمانان بود. آن حضرت در دعوت پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم به نام «یوم الإنذارم حاضر بود و در شعب ابی طالب در کنار مسلمانان و همراه پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم بود. او از شهدای بزرگ احد است که پیامبر بر او هفتاد بار نماز گذارد. و او اولین کسی است که در اسلام به دست مشرکان، مثله شد و در 15 شوال سال سوم هجری به دست وحشی غلام جبیر بن مطعم اجیر هند همسر ابوسفیان به شهادت رسید.

3- در فضایل آن حضرت

وی افزود: در فضایل آن حضرت همین بس که او مصداق آیات متعدد قرآن است که در شأن او نازلشده است و آن حضرت یکی از مصادیق آن آیه است

آیه 23 سوره مبارکه احزاب است که می فرماید: «مِّنَ الْمُؤْمِنِينَ رِجَالٌ صَدَقُواْ مَا عَاهَدُواْ اللَّهَ عَلَيْهِ  فَمِنْهُم مَّن قَضىَ‏ نحْبَهُ وَ مِنهُم مَّن يَنتَظِرُ  وَ مَا بَدَّلُواْ تَبْدِيلًا (23)» علی علیه السلام هر وقت این آیه را تلاوت می فرمو، با مشت بر سینه مبارکش می کوبید و می گفت آنان که به عهدشان  وفا کردند، برادرم جعفر و عمویم حمزه هستند و آن که منتظر است، منم.

و نیز امام باقر علیه السلام در تفسیر این آیه فرمود: مراد از من قضی نحبه حمزه و جعفرند و مقصود از من ینتظر، علی بن ابی طالب است.

این استاد حوزه علمیه قم در ادامه بیان کرد: آیات دیگری از قرآن است که یکی از مصادیقشان حضرت حمزه است؛ مثل

 آیه 69 نساء: وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ الرَّسُولَ فَأُولئِكَ مَعَ الَّذينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الصِّدِّيقينَ وَ الشُّهَداءِ وَ الصَّالِحينَ وَ حَسُنَ أُولئِكَ رَفيقاً (69)

آیه 19 حج: هذانِ خَصْمانِ اخْتَصَمُوا في‏ رَبِّهِمْ فَالَّذينَ كَفَرُوا قُطِّعَتْ لَهُمْ ثِيابٌ مِنْ نارٍ يُصَبُّ مِنْ فَوْقِ رُؤُسِهِمُ الْحَميمُ (19)

آیه 55 حج: وَ لا يَزالُ الَّذينَ كَفَرُوا في‏ مِرْيَةٍ مِنْهُ حَتَّى تَأْتِيَهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً أَوْ يَأْتِيَهُمْ عَذابُ يَوْمٍ عَقيمٍ (55)

آیه 16 دخان: يَوْمَ نَبْطِشُ الْبَطْشَةَ الْكُبْرى‏ إِنَّا مُنْتَقِمُونَ (16)

آیه 45 قمر: سَيُهْزَمُ الْجَمْعُ وَ يُوَلُّونَ الدُّبُرَ (45)

45 ذاریات: فَمَا اسْتَطاعُوا مِنْ قِيامٍ وَ ما كانُوا مُنْتَصِرينَ (45)

4- مباهات پیامبر و اهل بیت به حضرت حمزه

استاد خادم الذاکرین خاطرنشان کرد: رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرمود: حاملین عرش هشت نفر هستند که چهار نفر از آنها ملکوتی هستند. مثل جبرئیل و میکائیل و اسرافیل و عزرائیل و چهار نفر ملکی مثل 1- من 2- علی 3- حمزه 4- جعفر.

و در حدیث دیگر رسول خدا ص و جعفر و علی را از بهترین مردم و بهترین کسان از نسل بنی هاشم دانست و علی علیه السلام و حمزه و جعفر طیار را از بهترین شهدا نامید.

در نامه 28 نهج البلاغه به معاویه نوشتند و منّا النبی و منکم المکذِب و منّا اسدالله و منکم اسد الآخلاق. چطور شما با ما برابرید و حال اینکه پیامبر از ماست و دروغگو از شماست، حمزه شیر خدا از ماست و ابوسفیان از شماست.

و امام سجاد علیه السلام هم در مجلس یزید فرمود: ایها الناس اعطینا ستا وفضلنا بسبع اعطینا العلم و الحلم و السماحة و الفصاحة و الشجاعة و المحبة فی قلوب المؤمنین و فضلنا بانّ منّا النبی المختار محمدا و منّا الصدیق و منّا الطیار و منّا اسدالله و اسد الرسول و منّا سیدة نساء العالمین فاطمة البتول و منّا سبطا هذه الأمّة و سیدا شباب اهل الجنة

«السلام علیک یا عمّ رسول الله السلام علیک یا خیر الشهداء السلام علیک یا اسدالله و اسد رسوله اشهد انّک قد جاهدت فی الله عزوجل و جُدت بنفسک و نصحت رسول الله و کنت فیما عند الله سبحانه راغبا بأبی أنت و أمی»